Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties0

Student Corner: ‘Dankzij een gestructureerd overdrachtsblad behaal je tijdswinst’

Op welke manier kan de patiëntenoverdracht op de afdeling intensieve zorgen van een algemeen ziekenhuis efficiënter verlopen? En hoe kun je problemen die zich voordoen tijdens die overdracht het beste aanpakken? Over deze twee vragen boog Fienly Versyck zich voor haar bachelorproef.
Fienly Versyck verpleegkundige
Fienly: ‘Het toepassen van klinisch gestandariseerde overdrachtssystemen zorgt voor minder communicatiefouten én daardoor minder klinische fouten. De ISBAR-checklist aangevuld met MDS of minimum dataset, is het meest aanbevolen.’

Wat was de aanleiding voor jouw onderzoeksvraag?

‘Die vraag kwam van de hoofdverpleegkundige en verpleegkundigen zelf van de dienst IZ binnen het AZ Sint-Jan Campus Serruys in Oostende, waar ik stage liep. Er was nood aan een meer gestructureerde overdracht. De middagoverdracht startte altijd met een algemene mondelinge patiëntenoverdracht en eindigde met een bedside overdracht. Maar die mondelinge overdracht gebeurde altijd zonder schriftelijke of elektronische ondersteuning. En de overdracht van de nachtdienst naar de vroegdienst en de laatdienst naar de nachtdienst, gebeurde enkel via bedside briefing, zonder algemene overdracht.’

Welke problemen leverde dit op?

‘Vaak werd er bij de algemene overdracht onnodig gedetailleerde informatie meegegeven en werd de tijd niet efficiënt gebruikt, zodat de overdracht meestal uitliep. Bij de overdracht van de vroege en late dienst was ook nooit een hoofdverpleegkundige aanwezig, terwijl onderzoek aantoont dat dit wel nodig is voor sturing en supervisie bij mondelinge shiftoverdrachten. Bovendien wisten verpleegkundigen alleen in de middag bij de algemene overdracht alles over de patiënten, maar niet in de ochtend- of avondoverdracht. Ook werd er dan geen gebruik gemaakt van een overdrachtsblad.’

Wat kunnen daar dan gevolgen van zijn?

‘Miscommunicatie vooral. Omdat verpleegkundigen niet altijd goed op de hoogte kunnen zijn van de situatie van een patiënt. Waardoor het kan gebeuren dat ze in bepaalde situaties niet snel genoeg reageren, dat ze veel moeten opzoeken of dat als er handelingen moeten gebeuren, de ene verpleegkundige de ander te veel moet uitleggen. Daardoor ontstaat er tijdverlies. Een goede overdracht is dus noodzakelijk voor behoud en bevordering van zorgkwaliteit, patiëntveiligheid en het voorkomen van fouten.’

Wil jij niets meer missen van Nursing Vlaanderen?

Volg ons nu ook op Facebook, Instagram en LinkedIn.

Wat kon je concluderen uit de bestudeerde literatuur?

‘Dat de hoofdverpleegkundige best altijd aanwezig is tijdens de algemene overdracht, omdat hij of zij de rode draad vormt bij en moet beschikken over alle patiëntinformatie. Én dat het effectief toepassen van klinisch gestandariseerde overdrachtssystemen ervoor zorgt dat er minder communicatiefouten gebeuren én daardoor ook minder klinische fouten worden gemaakt. Hiervoor blijkt de ISBAR-checklist aangevuld met MDS of minimum dataset, het meest aanbevolen. Verder zorgen schriftelijke of digitale overdrachtsdocumenten aanvullend op de mondelinge overdracht ervoor dat alle informatie rond overdracht en patiënt het beste onthouden wordt.’

Welke oplossing heb je voorgesteld?

‘Op basis van mijn literatuurstudie heb ik een overdrachtsdocument ontwikkeld. Hierin zit een korte safety briefing, een ISBAR-checklist en een MDS in verwerkt. Zo is iedereen op de hoogte én kunnen alle verpleegkundigen het document er snel bij nemen als bijvoorbeeld een arts of familie vragen heeft over de situatie van de patiënt. Verder heb ik aanbevolen dat bij de overdracht van de nacht- naar de vroegdienst en van de laatdienst naar de nachtdienst, de inkomende verpleegkundigen hun patiënten kort overlopen na de bedside briefing met de andere verpleegkundigen.’

Welke praktische aanbevelingen kun je verpleegkundigen nog meegeven bij de overdracht?

‘Vooral dat ze zich best houden aan de structuur van het overdrachtsblad. Dit werd ook goed ontvangen in de proefperiode waarin ik het testte. Er kon ook mee worden gebrieft binnen de voorziene tijd, iets dat zonder blad niet altijd lukte. Wel waren er een paar verpleegkundigen die uit gewoonte liefst hun eigen structuur gebruikten. Misschien denk je dan tijd te winnen door gewoon door te gaan. Maar het is juist door er net iets meer aandacht aan te besteden via het blad, dat je tijdswinst gaat behalen en minder fouten maakt. Hier kan ook de hoofdverpleegkundige nog een motiverende rol spelen naar het team van verpleegkundigen.’

Onderzoeksvraag: ‘Op welke manier kan de patiëntenoverdracht op de afdeling intensieve zorgen van een algemeen ziekenhuis efficiënter verlopen? En hoe kun je problemen die zich kunnen voordoen tijdens die overdracht het beste aanpakken?’

Opleiding: Bacheloropleiding Verpleegkunde, Vives Hogeschool Brugge

Onderzoek afgerond: december 2021

Meer weten? Mail naar fienly.versyck@hotmail.be.

Het onderzoek is verricht door: Fienly Versyck (21) uit Oostende. In augustus start Fienly als verpleegkundige bij de mobiele equipe kritieke diensten van AZ Sint-Jan Campus Serruys in Oostende.

In deze rubriek bespreken studenten verpleegkunde hun eind- of bachelorproef. Ze leren onderzoek doen naar vaak praktische, klinische onzekerheden; het is zonde om de uitkomsten niet met elkaar te delen.

Wil jij ook vertellen over je eind- of bachelorproef? Mail dan het onderzoek en de beoordeling naar redactie@nursing.be. Wij nemen contact met je op.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.