Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties0

Student Corner: ‘Erken het verdriet van de naaste’

Wat als je aan het rouwen bent terwijl je ernstig zieke en palliatieve dierbare nog leeft? En wat zijn aandachtspunten voor verpleegkundigen bij contact met rouwende dierbaren van een patiënt in zijn laatste levensfase? Jasmine Vandierendonck onderzocht het voor haar bachelorproef.
jasmine student corner
Jasmine Vandierendonck deed onderzoek naar rouwen terwijl de palliatieve dierbare nog leeft. ‘Naasten hebben behoefte aan duidelijke informatie over hoe het met hun dierbare gaat en wat de verwachtingen zijn.’

Wat was de aanleiding voor jouw onderzoeksvraag?

‘Ik liep stage bij het palliatief support team van het ziekenhuis Sint-Lucas in Brugge. Daar zag ik dat het het voor zowel dierbaren, patiënten als voor verpleegkundigen soms moeilijk was om te praten over de dood. Voor mij persoonlijk was het thema rouwen voordat iemand overlijdt, bijkomend iets waar ik nooit eerder bij stil had gestaan en waar ik meer over wilde weten.’

Welk probleem zag je terug binnen de palliatieve zorg?

‘Dat verpleegkundigen het niet altijd gemakkelijk vinden om over de dood en het rouwen van naasten te praten. Enerzijds door de altijd aanwezige tijdsdruk zoals op alle diensten, maar anderzijds ook door de angst om juist in een palliatieve fase de verkeerde dingen te zeggen. Plus ook het taboe op de dood en een stukje onwetendheid over hoe je zo’n gesprek begint met naasten. Je kunt bijvoorbeeld gewoon vragen hoe de naaste zich voelt over het feit dat zijn of haar dierbare zal gaan overlijden. Dat is natuurlijk een zware vraag, en niet iedereen zal erover willen praten.’

Wil jij niets meer missen van Nursing Vlaanderen?

Volg ons nu ook op Facebook, Instagram en LinkedIn.

Hoe pak je zo’n gesprek dan aan?

‘Maak oogcontact met de naaste en luister naar zijn of haar bekommernissen. Laat met een open houding je interesse zien. Bijvoorbeeld door je te richten naar de ander, je woorden te ondersteunen met gebaren, door te knikken als de ander vertelt, open vragen te stellen en dóór te vragen. Doe moeite door iéts te zeggen, al zijn het maar enkele woorden of zeg je misschien niet altijd het juiste. Je kunt ook zeggen dat je even geen woorden hebt. Als je ziet dat de naaste veel verdriet heeft, kan het diegene ook veel deugd doen dat je zijn gevoelens benoemt en erkent.’

Waar hadden naasten volgens jouw onderzoek vooral behoefte aan?

‘Duidelijke informatie. Over hoe het met hun dierbare gaat en wat de verwachtingen zijn. En dat verpleegkundigen oog hebben voor de patiënt. Dat ze laten zien dat ze hem of haar zoveel mogelijk comfort geven, werkt geruststellend voor naasten. Zo weten zij dat hun geliefde goed wordt verzorgd. Plus het krijgen van die erkenning voor wat ze moeten doorstaan is belangrijk. Benoem het onrecht dat hen overkomt, erken de energie die dit kost voor naasten en mantelzorgers, en geef hen daarover een oprecht compliment.’

Wat viel je nog op bij het bestuderen van literatuur?

‘Er kwamen vijftien aandachtspunten naar voren over zaken die naasten of mantelzorgers belangrijk vinden. Bijvoorbeeld het aanleren van verzorgingsvaardigheden wordt vaak geapprecieerd. Sommige naasten zijn bang om iets verkeerds te doen. Als je laat zien hoe je bijvoorbeeld een handmassage geeft of een kussen onder de patiënt steekt zodat hij comfortabeler ligt, is dat een mooie manier voor de naaste om liefde en betrokkenheid te tonen. Laat ook merken als verpleegkundige dat je beschikbaar bent voor alle mogelijke vragen en opmerkingen. Voor naasten is die communicatie vaak een drempel.’

Welk feit heeft je verrast?

‘Als mensen het woord ‘palliatief’ horen, denken ze meteen aan het stervensproces. Maar palliatieve zorg is zoveel breder. Het is het hele proces van horen dat je niet meer te genezen bent, tot de fase waarin mensen in hun laatste week zitten en er volledig wordt ingezet op comfortbeleid. En het is ook het duidelijk maken en opschrijven van wat je nog wilt en wat je belangrijk vindt als patiënt. Zodat je nog zelf de regie kan pakken over je leven, want in die laatste stervensfase lukt dat vaak niet meer.’

Onderzoeksvraag: ‘Help, ik ben aan het rouwen terwijl mijn dierbare nog leeft!’ Over aandachtspunten in het omgaan door verpleegkundigen met naasten die aan het rouwen zijn over hun dierbare in de laatste levensfase.

Opleiding: Bachelor Verpleegkunde aan de Vives Hogeschool in Brugge.

Onderzoek afgerond: juni 2022

Meer weten? Mail naar jasmine.vandierendonck@hotmail.com.

Het onderzoek is verricht door: Jasmine Vandierendonck uit Veldegem, 22 jaar, vierdejaars student aan Vives Hogeschool Brugge.

In deze rubriek bespreken studenten verpleegkunde hun eind- of bachelorproef. Ze leren onderzoek doen naar vaak praktische, klinische onzekerheden; het is zonde om de uitkomsten niet met elkaar te delen.

Wil jij ook vertellen over je eind- of bachelorproef? Mail dan het onderzoek en de beoordeling naar redactie@nursing.be. Wij nemen contact met je op.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.