Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties0

10 voedingstips bij nachtdienst van diëtist Michaël Sels

Wie regelmatig nachtdiensten doet of werkt in shiften, volgt best een aangepast voedingsritme. Deze en nog 9 andere tips serveerde diëtist Michaël Sels aan Nursing Vlaanderen.
michael sels hoofddietist UZA

Naast zijn job als hoofddiëtist in het UZA presenteert Michaël Sels het programma ‘Lekker Lang Leven’ op Njam TV. Ook schreef hij het gelijknamige boek.

Verhoogde kans op overgewicht

‘1 op 2 Belgen heeft een BMI hoger dan 25 en kampt dus met overgewicht,’ vertelt Sels. ‘Bij mensen die vaak nachtdiensten of in shiften werken, ligt dat cijfer nog hoger. Het is geen toeval dat ik heel wat verpleegkundigen zie tijdens mijn raadplegingen.

Zij eten vaak onregelmatig en daardoor ook meer, waardoor ze minder goed slapen, en daardoor weer meer gaan eten. Een vicieuze cirkel dus. Daarom geef ik graag een aantal voedingstips die het energiepeil tijdens de dienst, de slaap én de algemene gezondheid ten goede komen.’

Tip 1: Vertrouw niet op je hongergevoel, maar plan je maaltijden

‘Wie leeft en werkt volgens een normaal patroon, voelt spontaan honger wanneer het tijd is voor het ontbijt, de lunch of het avondmaal. Wie ’s nachts of onregelmatig werkt, heeft dat gevoel niet meer. Ga je dan enkel af op je hongergevoel, dan laat je mogelijk te veel tijd tussen de maaltijden, om je dan bij de eerstvolgende maaltijd te overeten.

Daarom adviseer ik verpleegkundigen met shifts of nachtdiensten om zelf een eetschema te maken en zo toch vast een ritme aan te houden. Dat mag een atypisch ritme zijn, zolang de regelmaat er maar is en er maximum 4 uur zit tussen de maaltijden.’

Tip 2: Voorzie geen 4de maaltijd

‘In gewone omstandigheden eet je 3 hoofdmaaltijden per dag: ontbijt, lunch en avondmaal. Verpleegkundigen die ’s nachts werken, voorzien vaak ook nog een 4e maaltijd als hun dienst erop zit. Dat zijn echter veel calorieën die men niet nodig heeft én mogelijk de slaap verstoren.

Ik adviseer om het ook bij nachtdienst of wisselende uren bij 3 hoofdmaaltijden te houden, en eventueel 1 à 2 gezonde tussendoortjes te voorzien, zoals wat yoghurt, een stuk fruit of een handjevol noten.’

Wil jij niets meer missen van Nursing Vlaanderen? Schrijf je dan in voor onze gratis Nursing Vlaanderen nieuwsbrief en ontvang elke twee weken onze beste artikelen in jouw mailbox!

Inschrijven

Tip 3: Eet je hoofdmaaltijd nog voor je nachtdienst

‘Heb je een nachtdienst voor de boeg, dan eet je je warme maaltijd bij voorkeur thuis voor je begint te werken. Dit heeft een aantal voordelen. Je bent er zeker van dat je in alle rust van deze maaltijd kan genieten – wat tijdens de dienst niet altijd lukt – en je hebt meteen voldoende energie om er tegenaan te gaan.

Bovendien kan je gezellig samen eten met je gezin of je partner. Het sociale aspect van eten is tenslotte ook belangrijk om je voldaan en verzadigd te voelen.’

Tip 4: Hou je tussenmaaltijd ’s nachts licht verteerbaar

‘Voorzie ongeveer 4 uur na je hoofdmaaltijd een tussenmaaltijd, wat overdag overeen zou komen met een lunch. Probeer hier echt tijd voor te maken, ook als je geen honger hebt.

Zorg ervoor dat deze maaltijd licht verteerbaar en voedzaam is. Denk aan soep met wat crackers, een pastaslaatje, of wat gezonde boterhammen. Hier in het UZA is een van mijn recepten, carrot cake havermoutpap (zie kader), intussen een grote hit bij de verpleegkundigen. Je kan het makkelijk thuis voorbereiden en het is snel klaar in de microgolfoven. En vooral erg lekker!’ (Lacht)

Tip 5: ‘Ontbijt’ na een nachtdienst met een licht tussendoortje

‘Als je nachtdienst erop zit, heb je je hoofdmaaltijd en tussenmaaltijd al achter de rug. De verleiding is groot om nog eens stevig te eten voor je gaat slapen, maar dat is geen goed idee.

Een zware maaltijd vraag te veel van je spijsvertering, waardoor je slechter zal slapen. Bovendien krijg je zo extra calorieën binnen die je niet nodig hebt. Ik adviseer om enkel nog een tussendoortje te nemen van ongeveer 100 kilocalorieën. Een yoghurtje met wat fruit, bijvoorbeeld.’

Tip 6: Eet voldoende groenten en fruit

‘Deze tip geldt natuurlijk niet enkel voor verpleegkundigen, maar ik vind hem zo belangrijk dat ik hem blijf herhalen. Slechts 5% van de Belgen eet voldoende groenten en 10% eet voldoende fruit, terwijl we intussen weten dat ze zoveel gezondheidsvoordelen bieden.

Eerst en vooral krijg je zo een flinke dosis gezonde stoffen binnen, zoals vitaminen, mineralen en vezels. Daarnaast zorgen groenten en fruit voor een verzadigingsgevoel waardoor je minder zin krijgt in snoep en andere voeding met toegevoegde suikers.’

Tip 7: Drink voldoende

‘Nog een dooddoener, maar voor verpleegkundigen een belangrijk aandachtspunt: zorg dat je voldoende drinkt. Dat hoeft niet enkel water te zijn, maar vermijd energie -en frisdranken wegens het hoge suikergehalte. Een Light frisdrank kan wel, maar hou het op maximum 500 ml per dag.

Wees je ervan bewust dat bij onregelmatige uren of nachtdienst ook je dorstgevoel minder aanwezig is. Een kop koffie tijdens de nachtdienst kan zeker, maar hier geldt dezelfde regel als overdag: overdrijf niet, en drink geen koffie als je dienst er bijna op zit, want zo krijg je mogelijk inslaapproblemen als gevolg van het opwekkende effect van cafeïne.’

Tip 8: Organiseer een challenge met je collega’s

‘Samen is leuker dan alleen. Motiveer je collega’s om samen gezond te eten. Spreek bijvoorbeeld af om in de verpleegpost een goed gevulde fruitmand te zetten met verschillende soorten fruit. Onderzoek heeft aangetoond dat variatie doet eten.

Je kan ook creatieve recepten uitwisselen of afspreken dat jullie elk om de beurt iets lekkers bereiden en meebrengen. Door elkaar te stimuleren én gezonde verleidingen te voorzien, wordt een gezond eetpatroon een stuk makkelijker.’

Tip 9: Blijf uit de buurt van de snackautomaten

‘Wie ’s nachts werkt, kan niet even snel een slaatje of soep gaan halen in de kantine. De drank – en voedingsautomaten vormen dan een gevaarlijke verleiding.

Ondanks de inspanningen van veel diëtisten zijn ze vaak nog gevuld met gesuikerde frisdranken en snacks. Zorg daarom dat je goed voorbereid bent en zelf alles meebrengt: je tussenmaaltijd, 1 à 2 tussendoortjes en drank zonder suiker.’

Tip 10: Ga voor meer, niet voor minder

‘Nog een laatste tip voor wie gezondere keuzes wil maken: kies voor meer groenten, meer fruit, meer variatie en meer kleur op je bord, in plaats van het gevoel te hebben dat je met alles moet minderen.

Tegenwoordig worden we zo vaak met het vingertje gewezen wat voeding betreft, dat veel mensen de moed verliezen of gewoon de kluts kwijt zijn. Terwijl gezonde voeding oneindig veel mogelijkheden biedt. Denken vanuit gezonde overvloed motiveert makkelijker dan denken vanuit beperkingen.’

Recept: carrot cake havermoutpap

Ingrediënten voor 4 porties:

  • 250 ml halfvolle melk
  • 200 ml wortelsap
  • 75 g havermoutvlokken
  • 200 g wortelen, fijn geraspt
  • 30 g walnoten
  • 1 tl gemalen kaneel

Zo ga je aan de slag:

  1. Doe de melk, kaneel, het wortelsap en de havermout in een microwave-bestendige kom (afgedekt) en roer alles door elkaar. Verwarm gedurende 3 minuten op 750 Watt.
  2. Voeg na de 3 minuten de geraspte wortelen toe en roer opnieuw om. Laat 2 minuten rusten.
  3. Verdeel de nog warme carrotcake-pap gelijkmatig over vier kommetjes en werk af met grof gehakte walnoten.

Tip: wil je het wat zoeter maken? Een lepeltje vloeibare honing erover en smullen maar.

 

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.